Tussen leegte en verlangen

De hemelvaart van Christus,
Fritz von Uhde, ca. 1908

Zondag Exaudi, de zondag tussen Hemelvaart en Pinksteren, heeft als oude Nederlandse benaming ook “het Weeskind”. Dit heeft betrekking op het bijzondere karakter van deze zondag. Jezus heeft afscheid genomen en is in de hemel opgenomen. Zijn leerlingen voelen zich verlaten, zoals ook een wees zich verlaten kan voelen. Ze moeten hun levensweg nu verder gaan zonder de lijfelijke aanwezigheid van hun leermeester, maar met de belofte dat ze niet helemaal in de steek gelaten zullen worden. Ze zijn nog in afwachting van de beloofde pleitbezorger: de Heilige Geest die met Pinksteren zal neerdalen om hen te vergezellen en te bemoedigen.

In de periode na Hemelvaart en vóór Pinksteren, leven we dus letterlijk tussen de leegte en het verlangen. Volgens de woorden in Johannes 14 belooft Jezus zijn volgelingen niet als wezen achter te laten: “Nog een korte tijd en de wereld zal Mij niet meer zien, maar jullie zullen Mij wel zien, want Ik leef en ook jullie zullen leven.”

Om dit gevoel van leegte en verlangen verder in te kleuren, lezen we ook een kort pelgrimslied (Psalm 126), waarin de vreugde van ooit, toen de Heer het lot van Sion keerde, wordt herinnerd, en waarin de hoop wordt verwoord dat de Heer ons lot opnieuw zal keren. “Zij die in tranen zaaien, zullen oogsten met gejuich.”

Ook lezen we het korte gedicht van Jean Pierre Rawie, getiteld “Bezit”, waarin de begrippen vasthouden en loslaten treffend onder woorden zijn gebracht.

Van harte welkom in de Martinidienst van zondag 17 mei 2026 om 11:30 uur met voorganger Yvonne Hiemstra, organist Jan de Roos en met medewerking van de Cantores Sancti Martini onder leiding van Leo van Noppen.

► Download hier alvast de liturgie.

► De viering wordt zondagochtend vanaf 11:30 uur live gestreamd via het Kerkdienst-gemist kanaal van de Protestantse Wijkgemeente, en ook na afloop kun je de dienst daar terugkijken.

De bestemming van de diaconale collecte is deze week de Grunnegse Rieders, de uitgangscollecte is voor de instandhouding van de Martinidiensten. Om hieraan bij te dragen kun je de QR-codes gebruiken, die je vindt in de liturgie op pagina 16.

Verdriet om het afscheid, vreugde om het weerzien

Afscheidswoorden die Jezus spreekt tot zijn leerlingen, op een manier die voor de leerlingen nog niet meteen helemaal duidelijk overkomt: “Nog een korte tijd en jullie zullen Mij niet meer zien, dan keer ik terug naar de Vader, maar kort daarna zullen jullie Mij terugzien”. In het Evangelie van Johannes (hoofdstuk 16) staat deze afscheidsrede opgetekend, voorafgaand aan het lijden en sterven van Jezus in de week voor Pasen. Maar wij lezen deze woorden op de zondag voor Hemelvaart, en dan kan de boodschap die wordt overgebracht net zo betekenisvol zijn. Hemelvaartsdag is de dag waarop de met Pasen verrezen Christus wordt opgenomen bij de hemelse Vader, de fysieke zichtbaarheid en nabijheid bij de leerlingen is dan ten einde.

Onderweg van Jeruzalem naar Emmaüs.
Afbeelding: Jan van ’t Hoff
(bron: www.gospelimages.nl)

Maar kort daarna zal het Pinksteren zijn en zal de Heilige Geest worden uitgestort om de discipelen verder te vergezellen en te bemoedigen. Dan zal het verdriet van het afscheid omslaan in een vreugde die niemand hen meer kan afnemen. Dan zal de Heilige Geest blijvend de rol van onze reisgenoot invullen, zoals Jezus die rol eerder nog invulde voordat hij van ons heenging. Zoals hij kort na Pasen een reisgenoot was voor de twee mannen die onderweg waren naar hun dorp Emmaüs. We zingen er opnieuw over, hoe Jezus zich aan de Emmaüsgangers bekendmaakte bij het breken van het brood, en ook zelf mogen we – zoals elke week – de kracht van Jezus’ nabijheid ervaren wanneer we elkaar zijn vrede toewensen en van het brood en de wijn met elkaar delen.

Van harte welkom in de Martinidienst op zondag 10 mei 2026 om 11:30 uur. Met voorganger Alberte van Ess, organist (en/of pianist) Jan de Roos en voorzangers Jeannette de Bock, Fred Blaauw, Huib van der Burg, Bert Ballast en Joop Hoexum.

► Download hier alvast de liturgie.

► De viering wordt zondagochtend vanaf 11:30 uur live gestreamd via het Kerkdienst-gemist kanaal van de Protestantse Wijkgemeente, en ook na afloop kun je de dienst daar terugkijken.

De bestemming van de diaconale collecte is deze week het Odensehuis, de uitgangscollecte is voor de instandhouding van de Martinidiensten. Om hieraan bij te dragen kun je de QR-codes gebruiken, die je vindt in de liturgie op pagina 17.

Afscheid en weerzien

Afscheidswoorden die Jezus spreekt tot zijn leerlingen, op een manier die voor de leerlingen nog niet meteen helemaal duidelijk overkomt: “Nog een korte tijd en jullie zullen Mij niet meer zien, dan keer ik terug naar de Vader, maar kort daarna zullen jullie Mij terugzien”. In het Evangelie van Johannes (hoofdstuk 16) staat deze afscheidsrede opgetekend, voorafgaand aan het lijden en sterven van Jezus in de week voor Pasen. Maar wij lezen deze woorden op de zondag voor Hemelvaart, en dan kan de boodschap die wordt overgebracht net zo betekenisvol zijn. Hemelvaartsdag is de dag waarop de met Pasen verrezen Christus wordt opgenomen bij de hemelse Vader, de fysieke zichtbaarheid en nabijheid bij de leerlingen is dan ten einde. Maar kort daarna zal het Pinksteren zijn en zal de Heilige Geest worden uitgestort om de discipelen verder te vergezellen en te bemoedigen. Dan zal het verdriet van het afscheid omslaan in een vreugde die niemand hen meer kan afnemen.

Vreugde zal er ook zijn om de belijdenis van het geloof die Meike Meijer wil doen in de Martinidienst van zondag 14 mei. Van harte welkom daarom in deze viering om 11:30 uur in de Martinikerk. Voorgangers zijn Jasja Nottelman en Janita van Bruggen. Met organist Henk de Vries en voorzang verzorgd door een gelegenheidskwartet bestaande uit Fred Blaauw, Martin de Bruijn, Maarten van Damme en Pieter Kamminga.

► Download hier alvast de liturgie.

► De viering wordt zondagochtend vanaf 11:30 uur live gestreamd via het Kerkdienst-gemist kanaal van de Protestantse Wijkgemeente, en ook na afloop kun je de dienst daar terugkijken.

Wil je bijdragen aan de Collecte? Dat kan, bij voorkeur per bankoverschrijving. Maak een bedrag over op rekening NL27 RABO 0136784798 t.n.v. Stichting GSp, onder vermelding van “instandhouding Martinidiensten”. Of op hetzelfde rekeningnummer, onder vermelding van “diaconale collecte: Stichting Opkikker”. Wil je aan beide collectes bijdragen, doe dat dan met twee aparte overboekingen, elk met de juiste betalingsomschrijving. Maar ook met contant geld bijdragen is mogelijk.

Zondag Exaudi / “het Weeskind”

Tussen Hemelvaart en Pinksteren ligt de zondag die de Latijnse naam Exaudi (“Hoor!”) draagt – een naam ontleend aan Psalm 27: “Hoor mij Heer, als ik tot u roep; wees genadig en antwoord mij”. De oude Nederlandse benaming voor deze zondag, “het Weeskind” tekent ook het bijzondere karakter van deze zondag. Jezus heeft afscheid genomen en is in de hemel opgenomen. Zijn leerlingen voelen zich verlaten, zoals ook een wees zich verlaten kan voelen. Ze moeten hun levensweg nu verder gaan zonder de lijfelijke aanwezigheid van hun leermeester. Toch gaan ze die weg niet helemaal alleen, want ze mogen zich begeleid weten door de Geest van Christus.

Deze opmaat naar Pinksteren vieren we in de Martinidienst van zondagochtend 2 juni 2019 om 11:30 uur met voorganger Tiemo Meijlink. Met zang en muziek van het Koor van het GSp onder leiding van Ton Tromp en pianist Jan de Roos. Van harte welkom in deze viering.

Download hier alvast de liturgie.

Na de dienst en een broodjeslunch is er ’s middags aansluitend nog een bijeenkomst voor de Martinidienst-bezoekers, met daarin aandacht voor het nieuwe bestuur en de plannen voor het volgende seizoen 2019-2020. Weet je ook van harte uitgenodigd hierbij aanwezig te zijn.