Heer, hoor mijn roepen om hulp

Heer, hoor mijn roepen om hulp, bij u zoek ik mijn toevlucht. Dat is een terugkerende zin in Psalm 142, de psalm die we, in de viering van komende zondag, als eerste Bijbellezing niet voorlezen maar zingen.

In het begin van het openbare optreden van Jezus, waarover de evangelist Marcus vertelt, raakt het al gauw bekend onder het volk, welke boodschap Jezus verkondigt en vooral over welke genezende kracht hij beschikt. Meerdere malen geneest hij zieken, onder wie de schoonmoeder van zijn leerling Simon, en ook drijft hij kwade geesten uit. Het leidt ertoe dat steeds meer mensen naar deze Jezus op zoek gaan, ook op momenten dat Jezus juist de stilte opzoekt om te bidden, want de mensen hebben echt iets van hem te verwachten.

Rondom deze thematiek vieren we de Martinidienst op zondag 4 februari om 11:30 uur met voorganger Berend Borger. Zang en muziek worden verzorgd door de Cantores Sancti Martini onder leiding van Leo van Noppen en organist Carlos Bollo.

► Download hier alvast de liturgie.

► De viering wordt zondagochtend vanaf 11:30 uur live gestreamd via het Kerkdienst-gemist kanaal van de Protestantse Wijkgemeente, en ook na afloop kun je de dienst daar terugkijken.

De bestemming van de diaconale collecte is deze week Kinderfonds Mama’s, de uitgangscollecte is voor de instandhouding van de Martinidiensten. Om hieraan bij te dragen kun je de QR-codes gebruiken, die je vindt in de liturgie op pagina 15.

Bevrijding van onreine geesten

Zondag 28 januari staat in de Martinidienst het Evangelieverhaal uit Marcus centraal, over een man bij wie Jezus een onreine geest uitdrijft. Een tafereel dat zich afspeelt terwijl Jezus onderricht geeft in de synagoge. Het is niet de enige keer dat Marcus schrijft over zo’n duiveluitdrijving, verderop in zijn evangelie vindt dit nog eens plaats terwijl Jezus, omringd door een grote menigte, in discussie gaat met een aantal schriftgeleerden. Hoe de man die onreine geest ervaren heeft, weten we niet, wellicht als een enorme kakofonie van stemmen, maar wel is duidelijk dat hij de daad van bevrijding door Jezus heel erg nodig had, om weer normaal in de samenleving opgenomen te kunnen worden. Want Jezus’ boodschap is dat zo iemand niet gezien moet worden als een paria maar als een mens, een mens die geholpen moet worden en daarna volwaardig weer kan leven. En blijkbaar is Jezus in staat om zodanig met gezag te spreken, dat zelfs de onreine geesten zijn bevel gehoorzamen.

Welkom in de Martinikerk te Groningen, zondag 28 januari 2024 om 11:30 uur, in deze viering met voorganger Jasja Nottelman. Met pianist Jan de Roos en een gelegenheidskoor onder leiding van Ton Tromp.

► Download hier alvast de liturgie.

► De viering wordt zondagochtend vanaf 11:30 uur live gestreamd via het Kerkdienst-gemist kanaal van de Protestantse Wijkgemeente, en ook na afloop kun je de dienst daar terugkijken.

De bestemming van de diaconale collecte is deze week het COC, de uitgangscollecte is voor de instandhouding van de Martinidiensten. Om hieraan bij te dragen kun je de QR-codes gebruiken, die je vindt in de liturgie op pagina 13.

Volgelingen van Jezus, water en wijn

De weken na Kerst staan bekend als het feest van Epifanie, waarin het draait om de verschijning van Christus in de wereld. Op de tweede zondag van Epifanie bezinnen we ons op twee gedeelten uit het Evangelie van Johannes. In de eerste lezing gaat het over de eerste leerlingen die volgeling van Jezus worden, onder wie Simon die de naam Petrus (‘rots’) krijgt.

De tweede lezing is het bekende verhaal over het bruiloftsfeest in de Galilese plaats Kana, waar Jezus en zijn leerlingen ook te gast zijn. En waar Jezus verschijnt, blijken wonderlijke gebeurtenissen plaats te kunnen vinden. Als de bruiloftswijn dreigt op te raken vraagt Jezus een aantal vaten te vullen met water. Tot ieders verbazing blijkt dit de beste wijn te zijn geworden die de bruiloftsgasten ooit hebben geproefd.

Welkom in de Martinidienst op zondag 14 januari 2024 om 11:30 uur. Voorganger in deze viering is Heleen Maat. Met medewerking van de Cantores Sancti Martini onder leiding van Leo van Noppen. Organist is Pieter Pilon.

► Download hier alvast de liturgie.

► De viering wordt zondagochtend vanaf 11:30 uur live gestreamd via het Kerkdienst-gemist kanaal van de Protestantse Wijkgemeente, en ook na afloop kun je de dienst daar terugkijken.

De bestemming van de diaconale collecte is deze week Terre des Hommes, de uitgangscollecte is voor de instandhouding van de Martinidiensten. Om hieraan bij te dragen kun je de QR-codes gebruiken, die je vindt in de liturgie op pagina 15.

Het begint met een doopverhaal

Een nieuw kalenderjaar is begonnen, en op de eerste zondag van januari, nabij het feest van Driekoningen, wordt meestal stilgestaan bij het kerstverhaal waarin de Wijzen uit het Oosten de pasgeboren Jezus bezoeken. Zo niet deze keer, op zondag 7 januari 2024. Anders dan bijvoorbeeld de evangelisten Mattheüs en Lucas, begint Marcus zijn evangelie namelijk niet met een geboorteverhaal (kerstverhaal) maar met het verhaal over de doop van Jezus in de rivier Jordaan door Johannes de Doper.

Johannes, die met woorden van de profeet Jesaja duidelijk maakt wat zijn rol is – een vooruitgezonden bode, een wegbereider door de woestijn voor die na hem komt, wiens sandaalriem hij niet waard is los te maken – roept mensen op tot bekering en doopt hen in de Jordaan. Ook de uit Nazareth afkomstige Jezus komt naar Johannes toe om zich te laten dopen. Wanneer Jezus weer oprijst uit het water, daalt de Geest van God op hem neer in de gedaante van een duif.

Welkom in de Martinidienst op 7 januari 2024 om 11:30 uur. Met voorganger Tiemo Meijlink en pianist Jan de Roos.

► Download hier alvast de liturgie.

► Door omstandigheden is er ditmaal geen livestream en geen opname van de dienst via Kerkdienstgemist.nl.

De bestemming van de diaconale collecte is deze week Land van ons, de uitgangscollecte is voor de instandhouding van de Martinidiensten. Om hieraan bij te dragen kun je de QR-codes gebruiken, die je vindt in de liturgie op pagina 15.

Vierde Advent: de annunciatie

Twee Martinidiensten zijn er op zondag 24 december 2023. Over de Kerstnachtdienst om 23:00 uur wordt apart op deze website informatie gegeven; dit bericht gaat over de ochtenddienst van de vierde adventszondag, om 11:30 uur in de Martinikerk.

De Annunciatie (Fra Angelico)

In deze ochtendviering van de vierde adventszondag gaat het om de ontmoeting van Maria met de engel Gabriël, volgens het Evangelie van Lucas. In eerste instantie is Maria nogal verschrikt als de engel plotseling in haar huis verschijnt en haar begroet. Maar de engel spreekt geruststellende woorden en een hoopvolle boodschap. Maria zal met de kracht van de Allerhoogste een zoon ter wereld brengen. Maria’s angst maakt plaats voor acceptatie, “Laat er met mij gebeuren wat u hebt gezegd”, en weldra klinkt uit haar mond het Magnificat, de lofzang van Maria.

Voorganger in deze viering is Heleen Maat. Met organist Henk de Vries en een gelegenheidscantorij gevormd door Jeannette de Bock, Lysbet de Vries, Bert Ballast, Fred Blaauw, Maarten van Damme en Pieter Kamminga.

► Download hier alvast de liturgie.

► De viering wordt zondagochtend vanaf 11:30 uur live gestreamd via het Kerkdienst-gemist kanaal van de Protestantse Wijkgemeente, en ook na afloop kun je de dienst daar terugkijken.

Bijdragen aan de Collecte kan bij voorkeur door middel van het scannen van de QR-codes in de liturgie op pagina 14. Of per bankoverschrijving; maak dan een bedrag over op rekeningnummer NL27 RABO 0136784798 t.n.v. Stichting GSp en vermeld daarbij duidelijk waarvoor de gift bestemd is: “instandhouding Martinidiensten” of “diaconale collecte: Kinderfonds Mama’s”. Zie ook het bericht over doneren via de QR-code. Tenslotte is ook met contant geld bijdragen mogelijk.

Thuiskomen op een plaats waar je nog nooit bent geweest

De Martinidienst van de derde Adventszondag, 17 december, vieren we gezamenlijk met de gemeenschap van de Pepergasthuiskerk. De viering vindt plaats in de Martinikerk vanaf 11:30 uur; er is deze zondag geen dienst in de Pepergasthuiskerk om 10:30 uur. Medio januari 2024 hebben we nog een keer een gezamenlijke dienst, dan in de Pepergasthuiskerk.

De tekst die centraal staat in deze viering op 17 december is die van Psalm 126. Het is een pelgrimslied. Iedere dag weer opstaan is soms lastig. Wonderlijk hoe we blijven zingen, het kyrie en het loflied. Die met tranen zaaien, zullen met gejuich maaien, zegt de psalm. Je gaat toch zingen en je blijft dromen. ‘God zal ons thuis brengen uit onze ballingschap.’

Bloeiende woestijn. Bron: Orlando Muñoz Amigo, Wikipedia (CC BY-SA 4.0). Passend bij het lied “De steppe zal bloeien” van Huub Oosterhuis.

Voorganger in deze dienst is Jaap Koopmans, emeritus geestelijk verzorger van het UMCG. Met organist Henk de Vries en een gelegenheidscantorij van vier personen: Mirjam Leentvaar, Joke Bulthuis, Ton Tromp en Maarten van Damme.

► Download hier alvast de liturgie.

► De viering wordt zondagochtend vanaf 11:30 uur live gestreamd via het Kerkdienst-gemist kanaal van de Protestantse Wijkgemeente, en ook na afloop kun je de dienst daar terugkijken.

Bijdragen aan de Collecte kan bij voorkeur door middel van het scannen van de QR-codes in de liturgie op pagina 11. Of per bankoverschrijving; maak dan een bedrag over op rekeningnummer NL27 RABO 0136784798 t.n.v. Stichting GSp en vermeld daarbij duidelijk waarvoor de gift bestemd is: “instandhouding Martinidiensten” of “diaconale collecte: COC”. Zie ook het bericht over doneren via de QR-code. Tenslotte is ook met contant geld bijdragen mogelijk.

Tweede Advent: Stem van een roepende

In de woestijn, dat is niet de plaats waar iemand staat te roepen, maar waar de boodschap niet gehoord wordt. Zoals het spreekwoord ooit is ontstaan: ‘een roepende in de woestijn’, een bericht aan dovemansoren. Nee, in de woestijn, dat is de plaats waar een weg gebaand moet worden voor de Eeuwige, en dat is de boodschap die wordt geroepen en die alom gehoord moet worden. Treffender dan in de versie van Jesaja 40:3 in de Naardense Bijbel kan het niet geformuleerd worden: “Stem van een roepende: in de woestijn, bereidt de weg van de Ene, effent recht door de steppe een heirbaan voor onze God!”.

In het Evangelie van Johannes wordt invulling gegeven aan dit profetenwoord van Jesaja. Johannes de Doper doopt mensen in de rivier Jordaan, en maakt zichzelf bekend met woorden als: ‘de beloofde messias ben ik niet, maar de stem van een roepende (verwijzend naar Jesaja) en de wegbereider voor Hem die na mij komt, wiens sandaalriem ik niet eens waard ben los te maken’.

Welkom in de Martinidienst van de tweede zondag van Advent, zondag 10 december 2023 om 11:30 uur. Voorganger is Arlette Toornstra. Met medewerking van de Cantores Sancti Martini onder leiding van Leo van Noppen en organist Carlos Bollo.

► Download hier alvast de liturgie.

► De viering wordt zondagochtend vanaf 11:30 uur live gestreamd via het Kerkdienst-gemist kanaal van de Protestantse Wijkgemeente, en ook na afloop kun je de dienst daar terugkijken.

Bijdragen aan de Collecte kan bij voorkeur door middel van het scannen van de QR-codes in de liturgie op pagina 15. Of per bankoverschrijving; maak dan een bedrag over op rekeningnummer NL27 RABO 0136784798 t.n.v. Stichting GSp en vermeld daarbij duidelijk waarvoor de gift bestemd is: “instandhouding Martinidiensten” of “diaconale collecte: Rode Kruis”. (In de liturgie staat als diaconaal doel vermeld Stichting Exodus, maar dit is gewijzigd.) Zie ook het bericht over doneren via de QR-code. Tenslotte is ook met contant geld bijdragen mogelijk.

Eerste Adventszondag: Oproep tot waakzaamheid

Zondag 3 december is de eerste zondag van de adventsperiode, de tijd waarin we hoopvol en verlangend uitkijken naar het feest van Kerst, naar de komst van het licht en van het Christuskind in ons midden.

In de Martinidienst van deze eerste Adventszondag klinkt opnieuw Jezus’ oproep tot waakzaamheid, ditmaal uit het Evangelie van Marcus. Na een periode van verdrukking moeten we voorbereid zijn op de komst van de Mensenzoon, en niemand weet precies de dag of het tijdstip van Zijn komst, alleen God weet dat. We kennen inmiddels de les van de vijgenboom: zodra we zijn takken zien uitlopen en in blad schieten, weten we dat de zomer in aantocht is, en dat kunnen hete en droge zomers zijn! Misschien moeilijk voor te stellen tijdens een natte en koude herfst, terwijl we de winter nog voor de boeg hebben, maar ook op de hitte en droogte moeten we voorbereid zijn.

Jezus zet zijn boodschap kracht bij door nog een gelijkenis te vertellen: het is met de komst van de Mensenzoon als met een man die op reis ging en het beheer aan zijn dienaren in handen gaf. Eén dienaar fungeert als deurwachter, en die taak is uiterst belangrijk omdat niet bekend is wanneer de heer des huizes terugkomt. Het zou ’s avonds laat kunnen zijn of midden in de nacht. Of ’s ochtends in alle vroegte bij het kraaien van de haan. Laat hij jullie niet slapend aantreffen wanneer hij plotseling komt, maar wees waakzaam!

Van harte welkom in de Martinidienst op zondag 3 december 2023 om 11:30 uur. Voorganger is Jasja Nottelman. Met organist Henk de Vries en een gelegenheidscantorij van vier personen: Mirjam Leentvaar, Joke Bulthuis, Ton Tromp en Maarten van Damme.

► Download hier alvast de liturgie.

► De viering wordt zondagochtend vanaf 11:30 uur live gestreamd via het Kerkdienst-gemist kanaal van de Protestantse Wijkgemeente, en ook na afloop kun je de dienst daar terugkijken.

Bijdragen aan de Collecte kan bij voorkeur door middel van het scannen van de QR-codes in de liturgie op pagina 17. Per bankoverschrijving kan ook, maak dan een bedrag over op rekening NL27 RABO 0136784798 t.n.v. Stichting GSp, onder vermelding van “instandhouding Martinidiensten”. Of op hetzelfde rekeningnummer, onder vermelding van “diaconale collecte: Kinderfonds Mamas”. Wil je aan beide collectes bijdragen, doe dat dan met twee aparte overboekingen, elk met de juiste betalingsomschrijving. Tenslotte is ook met contant geld bijdragen mogelijk.

Hoop in een woelige tijd

Het zijn turbulente tijden waarin we leven. De strijd die in het Midden-Oosten geleverd wordt, laat ons niet onberoerd, getuige de vele heftige reacties die de gebeurtenissen aldaar bij velen van ons teweeg brengen. Ook het verloop van de oorlog in Oekraïne, die daar al bijna twee jaar woedt, leidt tot grote bezorgdheid. Dichter bij huis is het de week waarin in Nederland parlementsverkiezingen plaatsvinden, in een samenleving die meer dan ooit verdeeld en gepolariseerd is geraakt. De stembusuitslag zal sommigen tevreden stemmen en anderen juist zorgen baren over hoe het verder zal gaan met het landsbestuur. Wat valt er af te lezen aan alles wat we om ons heen zien gebeuren?

Een dergelijke vraag is ook aan de orde, telkens wanneer Jezus spreekt over het naderende Koninkrijk van God. Hij wil ons leren waakzaam te zijn en acht te slaan op wat er om ons heen gebeurt. Leer van de vijgenboom deze les: als je zijn takken ziet uitlopen en in blad schieten, weet je dat het weldra zomer wordt. Weet dus ook waar je op moet letten als het Koninkrijk, waarover hij spreekt, aan zal breken. Zoals de evangelist Mattheüs schrijft: pas als het goede nieuws van het Koninkrijk in de hele wereld wordt verkondigd als getuigenis voor alle volken, zal het einde komen, maar daar zal een tijd van grote verdrukking aan voorafgaan.

Ook uit het Oude testament kennen we verhalen van dreigend onheil, zoals het verhaal uit Genesis over de ondergang van de steden Sodom en Gomorra. De inwoners van deze steden staan in meerderheid te boek als zeer berucht om hun zondige gedrag. God wil maatregelen treffen en neemt zich voor beide steden totaal te verwoesten. Abraham voert tegen God een vurig pleidooi om de steden te sparen, als er nog 50 rechtvaardigen worden aangetroffen. Of 45, 40, 30, 20 of zelfs maar 10. Immers, Abrahams eigen neef Lot woont ook in Sodom, en als het erop aankomt rest er voor hem geen andere uitweg dan weg te vluchten uit die stad.

Václav Havel in Praag, 17 november 2009 bij de herdenking van de Fluwelen revolutie 20 jaar eerder. Foto: Ben Skála, Wikipedia, CC BY-SA 2.5.

Ondanks alle ellende en bezorgdheid is er altijd nog de hoop. “Hoop” is ook de titel van een bekend gedicht van Václav Havel (oud-president van Tsjechië), dat eindigt met de woorden: “Hoop is niet hetzelfde als optimisme, evenmin de overtuiging dat iets goed zal aflopen. Het is de zekerheid dat iets zinvol is, onafhankelijk van de afloop, onafhankelijk van het resultaat.”

Welkom in de Martinidienst op zondag 26 november 2023 om 11:30 uur. Voorganger is Arlette Toornstra. Met organist Carlos Bollo en met medewerking van de Cantores Sancti Martini onder leiding van Leo van Noppen.

► Download hier alvast de liturgie.

► De viering wordt zondagochtend vanaf 11:30 uur live gestreamd via het Kerkdienst-gemist kanaal van de Protestantse Wijkgemeente, en ook na afloop kun je de dienst daar terugkijken.

Wil je bijdragen aan de Collecte? Dat kan, bij voorkeur per bankoverschrijving. Maak een bedrag over op rekening NL27 RABO 0136784798 t.n.v. Stichting GSp, onder vermelding van “instandhouding Martinidiensten”. Of op hetzelfde rekeningnummer, onder vermelding van “diaconale collecte: Terre des Hommes”. Wil je aan beide collectes bijdragen, doe dat dan met twee aparte overboekingen, elk met de juiste betalingsomschrijving. Maar ook met contant geld bijdragen is mogelijk.

Zoals een herder voor zijn schapen zorgt

Niet alle schapen in de kudde zijn gelijk, verre van dat zelfs! De zwakkere schapen hebben meer en ook andere zorg en aandacht nodig dan de sterkere. En zoals een goede herder bij het weiden van zijn schapen zijn aandacht moet verdelen, zo zegt God zelf – bij monde van de profeet Ezechiël – dat hij de verjaagde dieren zal terughalen en gewonde en zieke dieren de verzorging te geven die ze nodig hebben. De schapen van de bokken scheiden, zo zal het ook gaan als het aankomt op rechtspreken en het doen van gerechtigheid.

Schilderij “St. Martinus” van Egbert Modderman in de Martinikerk Groningen. Foto: Romke Hoekstra, Wikipedia, CC BY-SA 4.0.

In een bekend gedeelte uit het Evangelie naar Mattheüs doet Jezus uitspraken als: ik had honger en jullie gaven mij te eten, ik was een vreemdeling en jullie namen mij op. Wat dan weer reacties uitlokt als: wanneer hebben wij u hongerig gezien, of als vreemdeling, en hebben wij (niet) voor u gezorgd? Een thema dat heel goed past in november, de maand waarin we ook de feestdag hebben gevierd van Sint Martinus, naamgever van onze Groninger Martinikerk. De kerk die in de afgelopen jaren is verrijkt met een serie schilderijen van Egbert Modderman, waarin de ‘zeven werken van barmhartigheid’ worden uitgebeeld. In de christelijke traditie zijn deze zeven werken van barmhartigheid namelijk juist aan dit verhaal uit Mattheüs ontleend. Tijdens de overweging in deze dienst willen we een rondgang maken langs deze schilderijen, om te ontdekken hoe deze werken van barmhartigheid in onze tijd handen en voeten krijgen.

Van harte welkom in de Martinidienst op zondag 19 november 2023 om 11:30 uur. Voorganger is Berend Borger. Met Jan de Roos als organist en/of pianist en een gelegenheidscantorij gevormd door Jeannette de Bock, Lysbet de Vries, Fred Blaauw, Maarten van Damme en Pieter Kamminga.

► Download hier alvast de liturgie.

► De viering wordt zondagochtend vanaf 11:30 uur live gestreamd via het Kerkdienst-gemist kanaal van de Protestantse Wijkgemeente, en ook na afloop kun je de dienst daar terugkijken.

Wil je bijdragen aan de Collecte? Dat kan, bij voorkeur per bankoverschrijving. Maak een bedrag over op rekening NL27 RABO 0136784798 t.n.v. Stichting GSp, onder vermelding van “instandhouding Martinidiensten”. Of op hetzelfde rekeningnummer, onder vermelding van “diaconale collecte: Grootouders voor het Klimaat”. Wil je aan beide collectes bijdragen, doe dat dan met twee aparte overboekingen, elk met de juiste betalingsomschrijving. Maar ook met contant geld bijdragen is mogelijk.